Tiêu chuẩn đánh giá sự "giàu có" của một bảo tàng trước tiên là đánh giá khối lượng hiện vật mà bảo tàng sở hữu. Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, để có được một không gian trưng bày đa dạng và kho hiện vật vô cùng phong phú như hiện nay, lớp cán bộ của bảo tàng đã phải dày công suy nghĩ, ngày đêm đi sưu tầm ở mọi nẻo đường của tổ quốc.Có thể nói đây là công việc thường xuyên liên tục được diễn ra để bổ sung cho nguồn hiện vật của bảo tàng. Về Mỹ thuật cổ trung đại:

Hàng năm Phòng Nghiên cứu Sưu tầm có tổ chức các cuộc điền dã di tích để nghiên cứu, lập hồ sơ, sưu tầm.
Sưu tầm, chụp ảnh, ghi chép truyền thuyết, in rập bia ký và các mảng chạm khắc để bổ sung tư liệu cho Bảo tàng.

Ví dụ về cuộc điền dã di tích đình Trúc Động ( xã Đồng Trúc, huyện Thạch Thất, tỉnh Hà Tây) năm 2004. Đây là một ngôi đình hiện còn lưu giữ được nhiều di vật, nhiều dấu tích có ý nghĩa rất quan trọng trong việc tìm hiểu, nghiên cứu về lịch sử, kiến trúc, mỹ thuật, văn hoá làng xã, tôn giáo và tín ngưỡng. Trong đợt khảo sát lần một, phòng đã tiến hành chụp ảnh những hiện vật tiêu biểu của đình để lưu giữ trong album ảnh của Bảo tàng.

Về Mỹ thuật thời Cận đại, công tác nghiên cứu sưu tầm là một vấn đề khó khăn và thận trọng. Phòng đã đi sưu tầm bằng cách thăm dò các nhà tư nhân, các hoạ sĩ đã có những tác phẩm ở giai đoạn này. Khi đã có hiện vật trong tay, công tác nghiên cứu lựa chọn để trưng bày lại là một khó khăn mới. Hội đồng Nghệ thuật của bảo tàng đã lựa chọn các tác phẩm theo các tiêu chuẩn:

- Tác phẩm tiêu biểu cho xu hướng sáng tác hiện thực, lãng mạn ở những thể loại khác nhau.

- Tác phẩm tiêu biểu cho các tác giả có tên tuổi, hoặc tiêu biểu cho từng xu hướng sáng tác.

Về mỹ thuật hiện đại, phòng thường xuyên đi lấy tư liệu tại các triển lãm về mỹ thuật, đặc biệt triển lãm Mỹ thuật toàn quốc 5 năm 1 lần và triển lãm điêu khắc 10 năm 1 lần. Điển hình, Bảo tàng xem xét lựa chọn để mua mười bảy tác phẩm tại triển lãm điêu khắc toàn quốc năm 2004